Дар таърихи ҳар як миллат санаҳое мавҷуданд, ки мардумро ба андеша дар бораи сарнавишти давлат, арзиши истиқлолият ва масъулият дар назди оянда водор месозанд. Барои мардуми Тоҷикистон Рӯзи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон аз ҷумлаи чунин санаҳои муҳим ба шумор меравад. Ин рӯз фурсатест барои бознигарии роҳи тайкардаи кишвар, арҷгузорӣ ба таҷрибаи давлатсозӣ ва дарки масъулиятҳое, ки таҳкими давлатдории миллӣ дар назди ҳар як шаҳрванд мегузорад.

Ҳамасола 16 ноябр дар Тоҷикистон Рӯзи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон таҷлил мегардад. Ин сана бо яке аз рӯйдодҳои муҳими таърихи навини мамлакат алоқаманд аст: 16 ноябри соли 1994 Эмомалӣ Раҳмон бори нахуст дар мақоми Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар назди халқу Ватан савганд ёд карданд. Аз ин рӯ, таҷлили ин рӯз бо эҳтиром ба ниҳоди президентӣ, нақши он дар низоми давлатдорӣ ва масъулияти роҳбарияти давлат дар назди ҷомеа пайванди ногусастанӣ дорад.

Барои дарки амиқи аҳаммияти ин рӯз зарур аст, ки ба шароити солҳои аввали соҳибистиқлолӣ назар афканем. Тоҷикистон дар он давра бо озмоишҳои сахти сиёсӣ, иқтисодӣ ва иҷтимоӣ рӯ ба рӯ гардид. Ҷанги шаҳрвандӣ ба зиндагии мардум таъсири харобиовар расонида, робитаҳои иқтисодиро заиф кард ва эътимоди ҷомеаро ба ояндаи осуда зери хатар гузошт. Давлати ҷавони тоҷик барои барқарор намудани фаъолияти муассисаҳои давлатӣ, таъмини амнияти шаҳрвандон ва фароҳам овардани заминаи ҳамдигарфаҳмиву ризоияти миллӣ ба иқдомҳои ҷиддӣ ниёз дошт.

Дар чунин шароити ҳассоси таърихӣ масъалаи роҳбарии сиёсӣ бо масъулияти ҳифзи давлат, таъмини субот ва сарҷамъии ҷомеа пайванди мустақим пайдо намуд. Фаъолияти сиёсии Эмомалӣ Раҳмон дар ин марҳала бо талошҳо ҷиҳати барқарорсозии сохторҳои давлатӣ ва пешбурди раванди сулҳофарӣ алоқаманд аст. Омӯзиш ва арзёбии ин таҷрибаи таърихӣ ҳамзамон моро ба хулосае меорад, ки сулҳи пойдор танҳо дар натиҷаи иштироки фаъолонаи ҷомеа, музокирот, гузаштҳои мутақобила ва дарки масъулияти муштарак ба даст меояд. Ҳифзи сулҳ низ масъулияти доимии давлат ва ҳар як узви ҷомеа мебошад.

Сулҳ дар зиндагии инсон маънои бисёр мушаххас дорад. Он имконият фароҳам меорад, ки кӯдак бе ташвиш ба мактаб равад, омӯзгор ба таълиму тарбия машғул шавад, соҳибкор фаъолияти худро густариш диҳад ва ҳар як хонавода дар фазои орому осуда зиндагӣ намояд. Дар муҳити суботу амният одамон барои оянда нақша мекашанд, дониш меомӯзанд, кору фаъолият мекунанд ва дар ободии маҳалли зисти худ саҳм мегузоранд. Аз ҳамин ҷост, ки қадршиносии сулҳу субот бояд на танҳо дар сухан, балки дар рафтору фаъолияти ҳаррӯзаи шаҳрвандон низ таҷассум ёбад.

Мазмун ва аҳаммияти Рӯзи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ба фарҳанги давлатдорӣ низ робитаи амиқ дорад. Давлати устувор бар фаъолияти самараноки ниҳодҳои давлатӣ, волоияти қонун, масъулияти хизматчиёни давлатӣ ва эътимоди шаҳрвандон такя мекунад. Эҳтиром ба давлат пеш аз ҳама дар муносибати одилона бо шаҳрвандон, иҷрои софдилонаи вазифаҳои хизматӣ, риояи қонун ва ҳалли саривақтии мушкилоти ҷомеа зоҳир мегардад. Ҳар қадар ин муносибатҳо устувор бошанд, ҳамон андоза заминаи рушди устувори мамлакат мустаҳкам мегардад.

Истиқлолияти сиёсӣ барои пойдорӣ ва таҳкими минбаъда ба заминаҳои мустаҳками иқтисодӣ ниёз дорад. Аз ин лиҳоз, рушди истеҳсолот, таъмини амнияти озуқаворӣ, истифодаи самараноки захираҳои обию энергетикӣ, ҷалби сармоя ва фароҳам овардани ҷойҳои нави корӣ аҳаммияти махсус касб мекунанд. Пешрафти иқтисодӣ замоне арзиши воқеии иҷтимоӣ пайдо менамояд, ки натиҷаҳои он дар беҳтар гардидани сатҳи зиндагии мардум, дастрасии шаҳрвандон ба таҳсилу тандурустӣ ва васеъ шудани имкониятҳои меҳнати шоиста таҷассум ёбанд.

Дар ин раванд илму маориф ҷойгоҳи меҳварӣ доранд. Ояндаи давлат аз сатҳи дониш, ҷаҳонбинӣ, маърифат ва малакаҳои касбии насли ҷавон вобастагии мустақим дорад. Ҷавоне, ки таърихи миллати худро хуб меомӯзад, забони модариро эҳтиром мекунад, забонҳои хориҷиро аз худ менамояд ва дар интихоби касбу такмили маҳорати худ ҷиддӣ муносибат мекунад, метавонад ба неруи созандаи ҷомеа табдил ёбад. Муҳаббат ба Ватан маҳз дар донишандӯзӣ, меҳнати босифат, масъулиятшиносӣ ва талоши пайваста барои пешрафти ҷомеа маънои воқеии худро пайдо мекунад.

Барои аҳли донишгоҳ таҷлили Рӯзи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон метавонад заминаи муносиб барои баргузории суҳбату ҳамоишҳои маърифатӣ дар мавзуи давлатдорӣ, фарҳанги сиёсӣ ва масъулияти шаҳрвандӣ бошад. Омӯзиши воқеаҳои таърихӣ дар асоси далелҳои муътамад, таҳлили масъалаҳои иқтисодию иҷтимоӣ ва муҳокимаи роҳҳои рушди минбаъдаи кишвар ба ҷавонон имкон медиҳад, ки робитаи байни дониш, фаъолияти касбӣ ва манфиатҳои ҷомеаро амиқтар дарк намоянд. Вазифаи муассисаҳои таҳсилоти олӣ низ омода намудани мутахассисони соҳибмаърифат, дорои тафаккури мустақил ва масъулиятшинос мебошад, ки дар назди натиҷаи фаъолияти худ ҷавобгар бошанд.

Ваҳдати миллӣ аз муносибати созанда ва эҳтироми мутақобилаи шаҳрвандон неру мегирад. Эҳтиром ба андешаи ҳамдигар, таҳаммулпазирӣ, дурӣ ҷустан аз маҳалгароӣ ва тафриқаандозӣ, инчунин омодагӣ ба ҳамкорӣ заминаи муҳими нигоҳ доштани муҳити солими ҷамъиятӣ мебошанд. Тоҷикистон хонаи муштараки ҳамаи шаҳрвандони он аст. Ободиву пешрафти ин сарзамин аз саҳми омӯзгорону табибон, муҳандисону кишоварзон, соҳибкорону муҳаққиқон ва ҳар як шахси соҳибкасбу масъулиятшинос вобаста мебошад.

Рӯзи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон моро ба қадршиносии роҳи тайкардаи давлат ва андешидан дар бораи ояндаи он ҳидоят менамояд. Арҷгузорӣ ба давлатдорӣ танҳо бо таҷлили ҷашн маҳдуд намешавад, балки дар меҳнати софдилона, эҳтироми қонун, ҳифзи сулҳу субот, таҳкими ваҳдати миллӣ ва ғамхорӣ ба манфиатҳои умумӣ ифода меёбад.

Маънои аслии созандаи ин сана низ дар ҳамин аст: ҳар як шаҳрванд бояд дар ҷойи кор, дар оила ва дар ҷомеа бо масъулиятшиносӣ, дониш, маърифат ва фаъолияти созанда барои ояндаи дурахшони Тоҷикистони соҳибистиқлол саҳми арзандаи худро гузорад.

 

Садриддин ШАРИПОВ,

декани факултети муносибатҳои иқтисодии байналмилалии ДДМИТ